«Білімді мыңды жығар, білекті бірді жығар» мақал
Адамзат тарихына көз жүгіртсек, қай кезеңде де білімнің орны ерекше болғанын байқаймыз. Өйткені білім – тек ақпарат жиынтығы емес, ол – адамды алға жетелейтін, сананы дамытатын, өмірге бағыт беретін күш. Қоғамның дамуы да, мемлекеттің өркендеуі де ең алдымен білімді ұрпаққа байланысты. Сондықтан «Білім – болашақтың кілті» деген тұжырымның мәні тереңде жатыр.
Бүгінгі таңда әлем қарқынды өзгеру үстінде. Технология дамып, жаңа мамандықтар пайда болып, ескі кәсіптер өзектілігін жоғалтып жатыр. Осындай заманда тек диплом алу жеткіліксіз, ең бастысы – үздіксіз білім алу. Себебі қазіргі қоғамда бәсекеге қабілетті болу үшін адам үнемі ізденісте болуы керек. Кітап оқу, жаңа дағдыларды меңгеру, өзін-өзі дамыту – табысты өмірдің негізгі шарттары.
Алайда қазіргі жастар арасында білімге деген көзқарас әртүрлі. Кейбіреулер білімді болашаққа салынған инвестиция ретінде қарастырса, енді біреулер оны тек міндет ретінде қабылдайды. Бұл – үлкен айырмашылық. Себебі білімді шынайы құндылық ретінде түсінген адам ғана оны терең меңгереді. Ал мәжбүрлі түрде оқыған білім ұзаққа бармайды.
Өкінішке қарай, қазіргі қоғамда жеңіл жолмен табыс табуға ұмтылу үрдісі байқалады. Әлеуметтік желілердегі «жылдам жетістік» иллюзиясы жастардың санасына әсер етеді. Көпшілік қысқа уақытта бай болуды, тез танымалдыққа жетуді қалайды. Бірақ шынайы жетістік – ұзақ еңбектің, табандылықтың және білімнің нәтижесі екенін ұмытпау қажет.
Ұлы ойшыл Әбу Насыр әл-Фараби: «Тәрбиесіз берілген білім – адамзаттың қас жауы» деген. Бұл сөздің астарында үлкен мән жатыр. Яғни білім тек теориялық деңгейде қалып қоймай, адамгершілікпен, тәрбие мен құндылықтармен ұштасуы тиіс. Сонда ғана ол қоғамға пайда әкеледі.
Сонымен қатар, білім тек мектеп немесе университет қабырғасымен шектелмейді. Өмірдің өзі – үлкен мектеп. Әрбір қателік, әрбір тәжірибе – адамды шыңдайтын сабақ. Сол себепті адам үнемі үйренуге дайын болуы керек. Бұл қасиет – табысты адамдарға тән басты ерекшелік.
Қазіргі заманда ақпараттың көптігі де бір жағынан қиындық туғызады. Әлеуметтік желілер, түрлі платформалар адам назарын бөлшектеп, терең ойлануға кедергі келтіреді. Мұндай жағдайда сапалы ақпаратты таңдай білу – маңызды дағды. Себебі қандай ақпарат тұтынсақ, сондай ой қалыптасады.
Білімнің тағы бір маңызды қыры – ол адамның еркіндігін қамтамасыз етеді. Білімді адам өз ойын еркін жеткізе алады, дұрыс шешім қабылдайды және өз өмірін саналы түрде құра алады. Ал білімсіздік – тәуелділікке әкеледі. Сондықтан әрбір адам білім алуға жауапкершілікпен қарауы тиіс.
Ұлы ақын Абай Құнанбайұлы: «Ғылым таппай мақтанба» деп, білімнің адам өміріндегі орнын ерекше атап өткен. Бұл – тек сөз емес, өмірлік ұстаным. Себебі білім – адамды биікке жетелейтін жалғыз жол.
Қорытындылай келе, білім – тек жеке адамның емес, тұтас қоғамның дамуына әсер ететін күш. Егер әрбір жас білімге ұмтылып, өзін дамытуға көңіл бөлсе, еліміздің болашағы да жарқын болмақ. Сондықтан уақытты босқа өткізбей, әр күнімізді пайдалы өткізу – біздің басты мақсатымыз болуы тиіс. Өйткені бүгінгі білім – ертеңгі табыстың кепілі.
Рауан Серікова
Е. Бөкетов атындағы Қарағанды Ұлттық Зерттеу Университетінің
филология факультетінің 4 – курс студенті
